Oscar Farinetti - Eataly

Wat een geluk als je bent geboren in Italië

Eataly, je hebt er ongetwijfeld wel eens over gehoord of gelezen. Ti fa venire l’acquolina in bocca, het laat je het water in de mond lopen. De man achter dit beroemde, innovatieve culinaire concept is Oscar Farinetti. Hij is ‘proud to be italian’ en vertelt tijdens lezingen en presentaties vol verve over de vele bijzonderheden van il Belpaese.

Een vijf jaar oude lezing ging in maart 2020 opeens viral...

Oscar Farinetti, il fondatore di Eataly

Natale Farinetti, beter bekend als Oscar Farinetti, gaat in de jaren zeventig na zijn -niet afgemaakte- studie in het familiebedrijf werken. Zijn vader is eigenaar van een supermarkt UniEuro in Alba. Onder leiding van de in 1954 geboren Oscar groeit deze supermarkt uit tot de winkelketen in consumentenelektronica. Farinetti verkoopt die jaren later voor vele miljoenen.

Culinair walhalla

Vervolgens richt Farinetti met de miljoenenopbrengst Eataly op. Eataly wordt wel omschreven als un paradiso culinario, een culinair walhalla. Een waar Mekka voor foodies en Italiëliefhebbers. Eataly is eigenlijk een supermarkt, delicatessenwinkel en luxe horeca onder een dak. Als bezoeker maak je kennis met het verhaal achter de producten, met tradities en technieken uit alle streken van Italië.

De eerste punto vendità, vestiging, opent in 2007 in Torino; het blijkt nog steeds zijn favoriete vestiging te zijn, al vindt Farinetti elke Eataly zijn eigen charme hebben. Daarna volgen in rap tempo vestigingen in andere Italiaanse steden. Inmiddels vind je filialen in grote steden over de hele wereld. Amsterdam staat ook nog op Farinetti’s wensenlijstje. Het is afwachten wanneer het zo ver is…

Eten en leven op z’n Italiaans

De Eataly website schrijft: ‘Eataly è mangiare italiano, vivere italiano’, Eataly is op z’n Italiaans eten en Italiaans leven. Het heeft als missie om la cultura gastronomica italiana toegankelijk te maken voor iedereen. ‘Produzioni artigianali a prezzi ragionevoli,’ ambachtelijke producten tegen een redelijke prijs. Eataly wil de grote variëteit aan regionale specialiteiten laten zien; de Italiaanse keuken draait immers om meer dan pizza en pasta.

Eataly en Slow food

Eataly heeft zich verbonden aan de Slow Food beweging, die, hoe kan het ook anders, ook in Italië is ontstaan. Slow Food wil de traditionele keuken behouden door het toepassen van de oorspronkelijke lokale gewassen en gebruiken.

#proudtobeitalian

Farinetti is een trotse ambassadeur van de italianità, de Italiaanse cultuur, dat blijkt wel als je deze youtube video ‘La fortuna di nascere in Italia’ bekijkt. Het filmpje stamt eigenlijk al uit 2015 als Farinetti spreker is op een congres. Maar in maart 2020 gaat de video opeens viral; de Italianen willen elkaar hiermee een hart onder de riem steken. Het is dan een momento buio, donkere tijd; Italië wordt als eerste land in Europa keihard getroffen door Covid-19.

Bofkont

Zijn toespraak zoomt vanuit het grote geheel, de wereld, in op, hoe kan het ook anders, Italië. Dat in feite maar 0,5% van het hele aardoppervlak beslaat en waar 0,83% van de wereldburgers wonen.

De lofzang die volgt op het Belpaese, vat Farinetti samen in: “Che culo di essere nato in Italia,” wat ben je een enorme bofkont als je in Italië bent geboren. Als je de rest van zijn uiteenzetting beluistert (of hieronder leest), kun je dat alleen maar beamen. Hij toont hoe uniek Italië is aan de hand van tal van voorbeelden en cijfers.

#proudtobeitalian

La fortuna di nascere in Italia

“Dankzij de gunstige en unieke geografische ligging van Italië heeft het land zoveel prachtigs voortgebracht (55 Unesco werelderfgoederen) en is het campione del mondo di biodiversità, heeft het de grootste biodiversiteit ter wereld.

Italië is het enige schiereiland ter wereld dat zich van noord tot zuid uitstrekt in een goede zee, op een perfecte lengtegraad. Een unieke geografische ligging. Gunstige zeewinden ontmoeten de gunstige winden uit de heuvels en de bergen en dit zorgt voor bijzondere microklimaten.” ‘The answer, my friend, is blowing in the wind’, zo benadrukt hij meerdere keren. “Deze unieke omstandigheden zijn de voedingsbodem voor al die fantastische culinaire producten uit Italië.” Farinetti somt op:

• de beste basilico ter wereld uit Pra, vlakbij Genova, [regione Liguria]
• Prosciutto San Daniele, figlio della Bora e delle Dolomiti, zoon van de Bora-wind en de Dolomieten
• Prosciutto di Parma, zoon van de Alpi Apuane en de mediterraanse wind
• de lekkerste pasta uit Gragnano [regione Campania] waar de frisse wind vanuit Castellamare di Stabia samenkomt met de bries vanaf de Vesuvius
• de saffraan uit Abruzzo
• de drop uit Calabria
• de Mirto uit Sardegna
• de Pachino-tomaten uit Sicilië

"The answer my friend is blowing in the wind…"

“Op ons unieke stukje terra zijn wel 7.000 verschillende soorten eetbare planten te vinden, terwijl een land als Brazilië slechts 3.300 soorten kent. In Italië leven wel 58.000 verschillende dieren. Italië heeft ruim 1.200 inheemse druivensoorten, terwijl Frankrijk er slecht 222 kent. Er zijn 533 verschillende olijfsoorten, 140 graansoorten.” En zo strooit hij nog kwistig wat cijfers in de rondte.

Korreltje zout

Critici betichten Farinetti ervan appels met peren te vergelijken. Non prenderlo alla lettera, je moet een aantal cijfers met een korreltje zout nemen. Maar dat maakt zijn verhaal niet minder meeslepend. Anche se non è vero, è ben trovato, misschien is het niet helemaal waar, het is wel goed bedacht!

De boodschap die Farinetti uitdraagt is chiaro come l’olio, glashelder: “Italië is een land om, orgoglioso, trots op te zijn: het Impero Romano ontstaat hier, de wortels van onze beschaving liggen er, il Rinascimento, de Renaissance begint in Italië, 70% van het patrimonio artistico, kunsthistorisch erfgoed, ligt in het Belpaese.

Maar bovenal kent Italië een unieke biodiversiteit. Deze biodiversiteit is van grote invloed op de landbouw en dat zie je weer terug in de enogastronomia, in de wijnen en het voedsel. De mooiste, paesaggi, landschappen ter wereld zijn ontstaan dankzij de boeren die als designers het landschap aanpassen aan de omstandigheden. Zij zijn de figli del vento, zonen van de wind.” En dus sluit Farinetti af: ‘The answer my friend is blowing in the wind’…

Leestips:

• Bekijk de Eataly kookboeken en andere culinaire boeken van Oscar Farinetti
• Italiaanse en Engelse culinaire boeken van Oscar Farinetti

Oscar Farinetti © Massimo Sestini